Çarşamba, Samsun
Vikipedi, özgür ansiklopedi
![]() |
|
---|---|
Bilgiler | |
İlçe nüfusu | 151.194[1] (2007) |
Yüzölçümü | 70.818 km2 km² |
Rakım | 15 - 20 m metre |
Koordinatlar | |
İl plaka kodu | 55 |
Yönetim | |
İl | Samsun |
Kaymakam | Nurettin Yücel |
İlçe resmî sitesi |
Çarşamba, Orta Karadeniz Bölümü'nde Samsun iline bağlı olan ilçe. Merkez bucağı dışında 1 bucak; 105 köyü vardır. Merkezi Samsun'un 33 km doğusundadır.
Yeşilırmak 'ın Çarşamba ovası'na çıktığı yer yakınında, ırmağın iki yakasında kurulmuş olan ilçe merkezinin adıdır.
Konu başlıkları |
[değiştir] Tarih
Çarşamba yöresi MÖ. 4000'lerden itibaren bir yerleşim merkezidir ve Hitit,Frig egemenlikleri altında kalmıştır Grek kaynaklarına göre MÖ 8. yüzyılda Amazonların (Kadın savaşçıların ) yaşadığı rivayet edilmektedir Selçuklu döneminde Rüknettin Süleyman Şah tarafından yönetilen yöre Selçuklu imparatorluğunun dağılmasından sonra Canik beylerinden Taceddinoğulları tarafından yönetilmiştir Çarşamba Canik beylerinin merkezi durumundaydı,1071 Malazgirt savaşından sonra Porsukoğulları tarafından yönetilmiştir,1428 yılında ise Osmanlı İmparatorluğu'na katılmıştır. Büyük önder Atatürk ilçeyi 20 Ekim 1924 ve 24 Kasım 1930 da olmak üzere iki kez ziyaret etmiştir.
[değiştir] Toprakların İşlenmesi
Geniş, verimli ve sulak topraklara sahip olan ilçe, hertürlü tarım ürününün yetiştirilmesi mümkündür Günümüzde çeşitli tarım ürünleri (Soya, Mısır, Şekerpancarı, Her türlü yaş sebze ve meyve yetiştirilen ve son yıllarda sebze ve meyve fiyatlarının üretimin maliyetini karşılayamaması ana pazar olan Marmara bölgesi ne uzaklığı sebebi ile daha verimsiz ve engebeli arazilerde yetiştirilmesi mümkün olan Fındık üretimine yönelinmiştir,İlçede fındık üretimine dayalı sanayi gelişmiş Tarım ürünlerinde önemli oranda ihracata dayalı Fındık kırma tesisleri bulunmaktadır.
[değiştir] Enerji
[değiştir] Doğalgaz Hattı
Mavi akım doğalgaz hattının Rusya'dan karaya çıktığı yer Çarşamba nın Demirli köyü ne bağlı durusu mevkiidir 2005 yılının sonunda Rusya Devlet başkanı Vladimir Putin tarafındanda ziyaret edilmiştir.
[değiştir] Barajlar
Yeşilırmak üzerinde kurulu bulunan 2 tane baraj vardır.Bunlar;
[değiştir] Ulaşım
Eskiden ulaşımım hemen hepsi Canik Atları ile yapılırdı.Bu atlar Çarşamba'ya özgüdür.Özellikleri; Baş orta büyüklükte, profil düz, boyun kısa ve bacaklar kuvvetlidir. Asabi mizaçları ve çevik hareket kabiliyetleriyle diğer yerli at ırklarından ayrılırlar.Bu atlar hala binek amaçlı kullanılır.
[değiştir] Modern Ulaşım
- Hava Yolu.Karadeniz Bölgesi'nin önemli hava limanlarından biri Çarşamba ovasında bulunmaktadır.
- Kara Yolu.Karadeniz Sahil Yolu'da Çarşamba'dan geçmektedir.Bu yol sahilde değilde biraz içlerde yapılmıştır, böylece ulaşım kolaylığı sağlanmıştır.
- Demir Yolu.İlçe kısa bir tren yoluyla Samsun'a bağlanır.
[değiştir] Kültür
[değiştir] Çarşamba Yemekleri
- Çarşamba pidesi.Çarşamba'nın en önemli yiyeceği Pide'dir.Türkiye'de Karadeniz pidesi olarak kullanılan terim çarşamba pidesi olarak kullanılır.Pazar sabahları hemen hemen bütün çarşamba halkı kahvaltıda, yağlı veya kıymalı çarşamba pidesi yaptırır.
- Tirit.Kaz eti, pirinç ve açılmış yufka ile yapılır.Çarşamba'nın milli yiyeceği olarak görülen tirit, çarşamba'dan Samsun'un diğer bölgelerine yayılmıştır.
- Keşkek.Çarşamba'da genellikle düğünlerde yapılan bir yiyecektir.Buğday, tavuk yada kuzu eti ve tereyağı ile yapılan bir yiyecektir.
- Kıvratma.Bolca ceviz ve yufka ile yapılan bir tatlı çeşididir.
- Turşu Kavurması.Fasülye turşusu'nun soğan ve tereyağı ile kavrulmasıyla yapılır.
[değiştir] Çarşamba Ağızı
Çarşamba'da bağlı bulunduğu Karadeniz Bölgesi'nden çok farklı bir ağız kullanılmaktadır.
Türkçe | Çarşamba Türkçesi |
---|---|
Kurbağa | Göden |
Merdiven | Badal |
Köpek Yavrusu | Küçen |
Çit | Frakdı, Daraba |
Elbise | Eyin |
Tahteravalli | Çöğmen Çıkırak |
Kız Çocuk | Gıcım |
Erkek Çocuk | Gamağam |